Noorwegen Dit bergachtige deel van het Scandinavië schiereiland waar de oceaan majestueuze fjorden in het land heeft gekerfd en gletsjers de bergtoppen bedekken. Waar in de winter duisternis heerst en in de zomer de zon niet ondergaat.

uit 2019 tot 2022 (klik op de afbeelding om het werk groter te bekijken)
stuur een bericht naar de kunstenaar

Ivguvuotna 4

2022

Op 350 kilometer ten noorden van de Poolcirkel, kijken we van bovenaf op het water van de Lyngenfjord, of zoals hij in het Samisch wordt genoemd: Ivguvuotna. Deze fjord is 82 kilometer lang en daarmee de langste in de Noorse provincie Troms. In de zuidpunt begint hij bij  het dorp Storfjord, waarnaar het eerste deel van de fjord genoemd is, en hij reikt tot aan het eiland Uløya in het noorden. Op de westelijke oever kijk je uit op de Lyngen Alpen die het schiereiland vormen tussen de Ullsfjord en de Lyngenfjord.

Gravfelt Varangerfjord 7

2022

In het uiterste noordoosten van Noorwegen ligt de Varangerfjord. Hij is ongeveer 100 km lang en gemiddeld 70 km breed. Bij Kirkenes mondt de rivier de Pasvik-Elva, die de grens met Rusland vormt, erin uit. Het Varanger schiereiland wordt in het noorden door de Barentszee omspoeld. Aan de prehistorische kustlijnen in het Cultureel Erfgoedgebied van Mortensnes zijn sporen van kuilwoningen en tentpalen gevonden uit het Neolithicum en de Vroege Bronstijd. Daar ligt ook een groot, voorchristelijk grafveld daterend van ca.1000 voor Chr. tot in de 16e eeuw. Het grafveld bevat meer dan 400 graven in stenen holtes. Daarnaast zijn er verschillende offerplaatsen, zoals de offerplaats Transteinen (deTraansteen), die door vissers werd ingesmeerd met levertraan om geluk te garanderen bij het vissen.

De kust van Sandfjorden 7

2021

We rijden in de ijzige kou langs de Sandfjorden, een baai aan de noordkant van het Varanger schiereiland, vlakbij het vissershaventje Berlevåg, in het uiterste noorden van Noorwegen. In het binnenste deel van de baai, waar de Sandfjord-rivier de Barentszee instroomt, strekt zich een kilometer lang zandstrand uit. Maar op de rotsen heeft zich ook zeewier vastgezet. Het bruin en felgroen van het wier vormt een fraai kleurenpalet met de rotsen, die van donker groen op de natte stukken overlopen naar de steeds lichtere zandkleur van in de zon opgedroogde steen. Het doet wonderlijk tegenstrijdig aan, al deze kleuren in een ijzig koude omgeving.

Fjukstad 10

2021

We zijn hier op een van de Vikna eilanden in Noord-Noorwegen. Dit is een grote eilandenarchipel voor de noordwestkust van de provincie Trøndelag, met zo'n 6.000 grote en kleine eilanden tot ver in de Noorse Zee. Tegenwoordig zijn er bruggen die de eilanden verbinden. Vikna is het grootste paaigebied voor kabeljauw ten zuiden van de Lofoten. Hier liggen enorme door de bewoners gevonden walvisbotten, waaraan te zien is dat de tand des tijds zijn werk doet.

Goahtemuorjohka 2

2021

De Goahtemuorjohka is een rivier in Noord Noorwegen. Langs de kust in het noordwesten liggen hoge bergen en diepe fjorden, met korte en rechte rivieren die typerend zijn voor grote delen van de Noorse kust. We zijn hier vlak bij de boomgrens waar de berkenboompjes klein van stuk zijn, maar desondanks heel oud.

Biltoskogen 1

2021

Op een afgelegen plek in Noord Noorwegen ontdekken we een Goahti oftewel een turfhut, een traditioneel winterverblijf voor de Sámi. Deze Goahti heeft een houten geraamte en is bekleed met veenmos. Een met stof beklede goahti lijkt erg op een Samische tipi, de cirkelvormige Lavvu, maar is vaak iets groter geconstrueerd. Wanneer de vorm wat langwerpiger is, wordt de goahti in die tent-versie ook wel een 'brooddoos lavvu’ genoemd.

De kust van Sandfjorden 5

2021

We zijn hier in een baai aan de Barentszee, aan de noordkust van het Noorse schiereiland Varanger, vlakbij het vissershaventje Berlevåg. De boten van de Hurtigroute passeren hier en het dorp heeft een luchthaven. De belangrijkste industrieën zijn visserij en visverwerking. Toen de Duitsers zich hier aan het einde van WOII terugtrokken, pasten ze de tactiek van de ‘verbrande aarde’ toe, het hele dorp werd toen platgebrand. Aan de rotsen langs deze kust is te zien dat nog niet zo lang geleden zeeijs de kust gedurende  een groot deel van het jaar bedekte. Waarschijnlijk is dat door de klimaatopwarming tegenwoordig niet meer het geval.

Älgafallet 6

2021

Met zijn hoogte van 46 m is dit de hoogste waterval in de Zweedse streek Bohuslän. De waterval ligt precies op de grens met Noorwegen. Daarna stroomt het water via de rivier de Enningdalsälv de Idefjord in. Volgens historische bronnen stortte eind 14e eeuw tijdens een jacht de 17-jarige Noorse koning Olaf IV van de drempel van de waterval en overleefde dat niet. Ooit stonden er een molen en een houtzagerij aan de voet van de waterval, maar daar is nu niets meer van te zien.

Lákkojohka 5

2020

De rivier de Lákkojohka (Sami) of Langfjordelva (Noors) ontspringt op de uitgestrekte en waterrijke Ifjordfjellet in het uiterste noorden van Noorwegen, een hoogvlakte die begraasd wordt door veel rendieren. De weelderige noordoostelijke hoofdvallei van de rivier loopt uit in de Langfjord, een van de zijarmen van de Tanafjord. Door afzetting van verschillende zijrivieren, bedekken riviervlaktes grote delen van de brede vallei, die niet bewoond is, afgezien van een paar permanente bewoners bij de monding. Wat mij hier opviel was de verscheidenheid aan kleurige stenen in de rivier!

Korstmossen 3

2020

Het gaat hier om gewoon landkaartmos (Rhizocarpon Geographicum), een korstmos dat op kwarts groeit. Korstmossen zijn gevoelig voor luchtverontreiniging en de aan- of afwezigheid ervan wordt gebruikt als indicator daarvoor. Sommige soorten korstmos verdwijnen bijv. in gebieden waar de concentratie zwaveldioxide (SO2) hoog is. Vooral baardmossen en struikvormige korstmossen blijken heel gevoelig voor luchtverontreiniging, voor korstvormende korstmossen geldt dat in mindere mate. In de zestiger- en zeventiger jaren was het aantal soorten epifytische korstmossen in grote delen van Nederland door luchtverontreiniging zo sterk afgenomen dat men sprak van 'epifytenwoestijnen'.

Atnbrua 3

2020

Bij deze stroomversnelling in de rivier de Atna in Noorwegen zijn op de oever nederzettingen uit de steentijd ontdekt. De Atna heeft in zijn stroomgebied een paar kleine meren gevormd, alleen het Atnsjøen is aanzienlijk groter. De gemiddelde diepte van dit meer is 35 meter en 80 meter op het diepste punt. Door de rivier wordt  jaarlijks ongeveer 1500 ton erosiemateriaal aangevoerd, waarvan het meeste afgezet wordt als een delta bij de inlaat van het meer. Het meer is relatief arm aan voedingsstoffen, maar toch bevat het heel veel forel en zalmforel en bovendien vlagzalm verder stroomafwaarts

Boot Hjemmeluft 1

2020

Dit is een stukje van een oude vissersboot op het terrein van het Alta Museum in het uiterste noorden van Noorwegen. De lange Altafjord verbond de kust met het binnenland en was een belangrijke verkeersader met een geschiedenis die zich over 5000 jaar uitstrekt, getuige de grote hoeveelheid rotstekeningen die hier gemaakt zijn. Deze plek, Hjemmeluft, is nu werelderfgoed locatie. Aan weerszijden van de baai zijn behalve resten van prehistorische nederzettingen, zo’n 3000 rotstekeningen gevonden met een grote variëteit aan motieven en scènes, die via een 3 km lang loopbrug-systeem te bekijken zijn. Jagen en vissen zijn centrale thema's, aangezien dit de basis van het leven was voor de toenmalige bewoners. Zo wordt (als top 5) de jacht op wilde rendieren, beren en elanden, de walvisvangst en  het vissen op heilbot uitgebeeld. Daarnaast vinden we afbeeldingen van zeevogels, honden, wolven, vossen, hazen en vanzelfsprekend mensen, maar ook verschillende objecten, gereedschappen en boten in alle soorten en maten. De rotstekeningen bevinden zich vandaag 8 tot 25 meter boven zeeniveau, maar toen ze gemaakt werden, lagen ze beneden in de strandzone, waar vegetatievrije rotsen dicht bij zee lagen. Door de landopwaartse beweging na de ijstijd, rijzen er nog steeds nieuwe rotsoppervlakken uit het water.

Finnmark, Noorwegen 6

2020

Finnmark (in het Samisch: Finnmárkku fylkka) betekent het land van de Sami, oftewel Noors Lapland. Lapland is verdeeld over vier landen: Noorwegen, Zweden, Finland en Rusland. Finnmark heeft lange fjorden aan de kust, terwijl het binnenland gedomineerd wordt door een zeer grote hoogvlakte, hier en daar begroeid met kleine kronkelige noordelijke berkjes, die er tegenwoordig geblakerd en uitgedroogd uitzien….. Hier zijn de oudste resten van nederzettingen uit het Stenen Tijdperk gevonden (tot 10.000 jaar oud), en ook rotstekeningen. Er wonen al generaties lang Noren in deze provincie, maar de oorspronkelijke bevolking bestaat voornamelijk uit z.g. kust-Sami (vissers) en rendierhoudende Sami. Een groepje rendieren langs de weg is dan ook geen zeldzaamheid.

Harrelv 1

2020

De Harrelv  (in het Sami de Hárrejohka), is een zijrivier (aan de oostkant) van de rivier de Tana in Finnmark, in Noord Noorwegen. Even voor de monding  van de Tana draait de Harrelv naar het noorden en loopt een paar kilometer parallel met de Tana, met een 100 meter brede landtong tussen de twee rivieren. Rond een deel van de Harrelv is een Natuurreservaat  gemaakt, om een bijna ongerept loofbosgebied te behouden. Het gebied is waarschijnlijk 's werelds noordelijkste plek waar de warmte-minnende struisvaren groeit. Volgens de vertaling (uit het Noors) op Wikipedia, groeit er ook akkerbouw , grote slak, geitenrammen, hondenkoekjes en behalve cervicale klieren bijv. ook het warme, viervoudige moerasgras, witkalk en scheuren, alsook het Arctische dwerg-magagoud.  En voor wat betreft de fauna: behalve Struisvogelrobben, leven hier Grootwaterrendieren, evenals Siberische schildpadden……. Een machtig interessant gebied dus!!!

Hjarttinden 3

2020

We rijden langs de Aldersundet fjord aan de kust van Noorwegen vlak onder de Poolcirkel. Dit is Sami gebied. Voor de kust ligt een eilandje dat alleen per boot te bereiken is, met een bijzondere berg erop, de Hjarttinden, met een hoogte van 961m. Het eilandje heet Aldra, het is zo’n 6x6 km groot en is bijna geheel bedekt met gras. Aan de zuidkant ligt een gelijknamig gehuchtje.

Hjarttinden 6

2020

De berg Hjarttinden op het eilandje Aldra in Noorwegen is 961m hoog en er loopt een pad bergopwaarts. Het schijnt dat het terrein prima te bewandelen is, ook al is het pad soms overwoekerd en moeilijk te onderscheiden. En bovenaan, aan de rand van een klif van ongeveer 300 meter hoog, word je beloond met een indrukwekkend uitzicht, vooral richting de toppen van de Aldersundet fjord (Liatind, Okstind en Strandtinden). Maar dat alles heb ik van horen zeggen. Het woord Tind (tand) kom je in Noorwegen vaak tegen als naam voor scherp gepunte bergen.

Tysfjorden 2

2020

De Tysfjord is de diepste fjord van Noord-Noorwegen: bij het eilandje Hulløya, dat ongeveer halverwege ligt, is een trog van 897m onder zeeniveau. Deze fjord is bijna 62 kilometer lang en loop tot aan het dorp Hellmobotn, zo’n 6 kilometer van de Zweedse grens. Er is geen brug of tunnel en er gaan ook geen wegen om de fjord heen, dus de veerboot is de enige manier om hem over te steken, tenzij je door Zweden wilt reizen.

Vestvågøy 10

2020

We rijden hier door een ruig landschap op het eiland Vestvågøy, een van de eilanden van de Lofoten archipel in Noorwegen. Hoewel dit een van de meer bevolkte eilanden van de Lofoten is, krijg je niet het gevoel dat het er druk is. De kust wordt gedomineerd door hoge kliffen en bergen, zoals de 671 meter hoge Skottinden. Aan de zuidoostkust zijn pittoreske vissershaventjes te vinden en aan de westkust zijn witte zandstranden, die geschaard worden onder de zeer romantische stranden van Europa, maar voor zwemmen lijkt het water mij te fris! Op deze breedtegraad blijft de middernachtzon van 26 mei tot 17 juli boven de horizon en in de winter, van 9 december tot 4 januari, komt ze er niet bovenuit.

Berlevåg 1

2019

  Het dorpje Berlevåg ligt aan de kust van de Barentszee op het Varanger schiereiland in het noorden van Noorwegen. De zee en de eilanden langs dit deel van de kust van Finnmark, zijn de thuisbasis voor duizenden nestelende zeevogels. Zo sprookjesachtig als op dit plaatje is het er niet, maar het heeft z’n eigen schoonheid, met kale rotsen en toendra, bergen, heidevelden en moerassen. Vanwege de koude en winderige zomers zijn er bijv. geen inheemse bomen in Berlevåg en het haventje van het dorp wordt tegenwoordig beschermd door flexibele golfbrekers van aan elkaar gekoppelde tetrapoden, want dat bleek de enige manier om de Noordelijke stormen vanuit de Barentszee te weerstaan. Toch ontvangt deze noordkust van Europa nog warmte van de Golfstroom. Daardoor komen de temperaturen in Berlevåg in de winter zelden onder de -15°C terwijl de maximale temperaturen in de zomer meestal rond de 13°C liggen.

Kobbelv 4

2019

Langs deze berg vlak bij de Leirfjord in Noord Noorwegen stroomt de Kobbelv. Maar het gaat mij hier om de structuur van de berg. Het schurende ijs van vele eeuwen heeft het aanzicht van de bergwand veranderd in ongeveer dezelfde structuur als de gegroefde huid van de ouder wordende appel. Het lijken in dit geval kleilagen, die in de loop der eeuwen onder het ijs uitgedroogd zijn, en een voor een loslaten van de bergwand.